روش اصولی فراگیری سنتور، از ابتدا تا دوره متوسطه (قسمت دوم)

آموزش سنتور

روش اصولی فراگیری سنتور، از ابتدا تا دوره متوسطه (قسمت دوم)

همانطور که در قسمت اول این مقاله گفتیم، وجود منابع آموزشی در دسترس از عوامل مهم در رواج فراگیری یک ساز بوده و به همین دلیل سنتور یکی از رایج ترین ساز ها در میان علاقه مندان به یادگیری موسیقی است. در قسمت قبل به این اشاره کردیم که یک هنرجو پس از آشنایی با قواعد و خط موسیقی، با تمرین های ابتدایی کتاب دستور سنتور استاد پایور با اصول اساسی نوازندگی سنتور مانند مضراب گرفتن، مضراب زدن، نحوه صحیح پشت ساز نشستن، رسیدن به صدای تمیز و شفاف ساز و … آشنا می شود.

 

پس از یادگیری این اصول، هنرجو به صورت تخصصی تر با استفاده ازتمرین های کتاب شیوه سنتور نوازی و همچنین دستور سنتور، وارد مرحله درک وزن، ریتم و زمان در موسیقی می شود. هنرجو در این تمرین ها با الگوهای مختلف ریتمیک آشنا شده و تجربه او در زمینه اجرای قطعات متنوع افزایش می یابد. معمولا از این مرحله به بعد که رسیدن به آن بستگی به میزان تمرین و وقت گذاشتن فرد دارد، روند آموزش به واسطه اجرای قطعات و ملودی های محلی و ریتمیک، برای هنرجویان جذاب شده و میزان اقبال هنرجویان جهت وقت گذاشتن و تمرین کردن نیز بیشتر می شود.

 

سپس، هنرجو با مفهوم قطعات و میزان های “ترکیبی” آشنا می شود. معمولا هنرجویان با قطعه گل گندم در کتاب دستور سنتور و یا تولد در کتاب شیوه سنتور نوازی با این مفهوم آشنایی پیدا می کنند. تجربه اجرای قطعات ترکیبی یا به اصطلاح عامه جامعه، قطعات ” شیش و هشتی” حس خوبی از نوازنده شدن را به هنرجویان می بخشد. هنرآموزان در این مرحله تلاش می کنند تا با قطعات متنوع کتاب شیوه سنتور نوازی، هنرجو را با الگوهای مختلف ریتمیک در قطعات ترکیبی آشنا کنند.

 

تا به این جا هنرجو اصول نوازندگی را آموخته، قطعات ریتمیک متنوعی را اجرا کرده و آماده ورود به مرحله بعد است. در مرحله بعد هنرجو با نواختن اولین چهار مضراب ها که یکی از مهمترین فرم های قطعات در موسیقی ایرانی است، وارد قسمت جدیدی از آموزش می شود که تمرکز اصلی آن بر تقویت قدرت مضراب زدن و در نهایت اجرای تکنیک های سنتور نوازی است. چهار مضراب ترک در کتاب دستور سنتور را شاید بتوان اولین قطعه ای دانست که یک نوازنده سنتور، با آن فرم چهارمضراب را لمس می کند. همانطور که می دانیم و از اسم این فرم از قطعات نیز پیداست، مهمترین ویژگی یک چهار مضراب، پر مضراب بودن و الگوی مضرابی آن است. بنابراین تمرین های مضراب شامل مچ زدن، الگوهای ترکیبی از مضراب های راست و چپ و انواع پاساژها، در این مرحله به هنرجویان توصیه می شود و هنرجو آماده شروع یادگیری تکنیک ها می شود.

خرید کتاب تمرین پاساژ از مضراب شاپ

 

نت زینت معمولا اولین تکنیکی است که هنرجویان فرا می گیرند. استاد پایور درکتاب دستور سنتور قطعه سه قسمتی گرایلی را برای آموزش نت زینت انتخاب کرده اند. پس از نت زینت که بعدا تکیه نام می گیرد، هنرجو می تواند دوراب و یا سرمضراب نیز فرا بگیرد. نحوه درست نواختن تکنیک ها به تنهایی یک مساله است، و مساله دیگر، استفاده صحیح از این تکنیک ها در قطعات ضربی بدون از ضرب افتادن و یا تغییر علامت های مضرابی قطعه؛ که هنرجویان می توانند این مهم را با اجرای قطعات ریتمیک از کتاب شیوه سنتور نوازی تمرین کنند. قطعاتی مانند پیش درآمد ابوعطا، گل مریم، رنگ دشتی و خیلی دیگر از این دست قطعات، می توانند جهت این منظور استفاده شوند. پس از یادگیری و نواختن صحیح تکنیک های نت زینت دوراب و سر مضراب، هنرجو می تواند با نظر معلم خود، تمرین ریز که یکی از پایه ای ترین تکنیک های سنتورنوازی است را شروع کند.

 

کتاب دستور سنتور استاد پایور، با چند صفحه آخر این کتاب که آموزش تکنیک های ردیف نوازی است و با توضیحی از استاد پایور آغاز می شود، به دو قسمت تقسیم می شود. این چند صفحه اهمیت بسیار زیادی در آمادگی هنرجو جهت ورود به دوره متوسطه سنتورنوازی دارد، که این دوره با کتاب ردیف دوره ابتدایی سنتور استاد پایور آغاز می شود.

خرید کتاب ردیف دوره ابتدایی سنتور از مضراب شاپ

آن چیزی که در این مقاله گفته شد، روند متداول و مرسوم آموزش سنتور تا رسیدن به مرحله متوسطه است. سوالی که همیشه هنرجویان به خصوص در ابتدای شروع کار از معلم خود دارند، این است که چه مدت طول می کشد تا سنتور را فرا بگیرند؟ همانطور که می دانیم هنر هیچ پایانی ندارد و نمی توان نقطه ای به عنوان قله نوازندگی تعیین کرده و زمان رسیدن به آن را تخمین زد. اما چیزی که استاد پایور در توضیح کتاب دستور سنتور خود آورده این است که یک هنرجوی با پشتکار می تواند ظرف مدت شش ماه به دوره متوسطه یا همان ردیف نوازی در سنتور برسد. البته این کاملا به هنرجو و میزان تمرین و پشتکار وی بستگی دارد و چه بسا افرادی که در زمان کمتری به این دوره رسیده و یا بسیار هنرجویانی که هیچ گاه به این مرحله نرسیده اند. اما نکته ای که اهمیت دارد این است که در هر مرحله از آن چیزی که می نوازیم لذت ببریم، چرا که هدف و غایت نهایی موسیقی چیزی جز این نیست.

 

 

تحقیق و نگارش: تیم تولید محتوای مضراب شاپ

 

هرگونه کپی برداری بدون ذکر منبع و لینک مضراب شاپ، قابل پیگرد می باشد

درباره نویسنده

نظر خود را ارسال کنید