اصول مراقبت و نگهداری از سنتور (بخش دوم)

اصول نگهداری از سنتور

اصول مراقبت و نگهداری از سنتور (بخش دوم)

همانطور که در مقاله قبلی نیز به آن اشاره شد، هر نوازنده باید اصول مراقبت و نگهداری از ساز خود را بداند و از آنجایی که سنتور سازی زهی با تعداد سیمزیاد است، شاید این نکات از اهمیت بیشتری برخوردار باشند.

در نوشته گذشته در ارتباط با نگهداری ساز در دمای مناسب، محافظت در مقابل رطوبت، و حمل و نقل مناسب صحبت کردیم. در این نوشته به بررسی ادامه این نکات می پردازیم.

 

  • نظافت دوره ای: به خاطر نحوه قرارگیری ساز سنتور هنگام نوازندگی، همیشه پس از مدتی گرد و غبار روی ساز می نشیند. این گرد و غبار علاوه بر ایجاد جلوه نامناسب برای ساز، در صورت زیاد شدن حجم این گرد و غبار، تاثیر نامحسوسی بر صدای ساز نیز دارد. در سازهای با رنگ تیره، نمود این گرد و غبار بیشتر می باشد، اما در ساز های با رنگ روشن شاید کاملا قابل تشخیص نباشد. حتما به صورت دوره ای اقدام به نظافت ساز خود کنید. صفحه سنتور توسط خرک ها به سه قسمت تقسیم شده، که تمیز کردن پشت خرک سیم های زرد و همچنین بین خرکها دشوار تر می باشد. حتما در مقاله ای جداگانه در مورد نظافت سنتور صحبت خواهیم کرد.

 

  • دقت در بیرون آوردن ساز از جعبه یا کیس: هنگامی که می خواهید ساز خود را از جعبه بیرون بیاورید، اولا حتما دقت داشته باشید که جعبه روی سطح متعادلی قرار گرفته باشد، چرا که در صورت عدم تعادل ساز، هنگام باز کردن زیپ کیف یا قفل جعبه، امکان لغزیدن و افتادن ساز وجود دارد، دوما حتما هر دو دست شما برای جابجایی سنتور آزاد باشد و طوری نباشد که مجبور باشید با یک دست جعبه ساز را گرفته و با دست دیگر ساز را از داخل جعبه بیرون بیاورید. هنگام بیرون آوردن ساز، به هیچ وجه گوشی های ساز را نگیرید، چرا که فشار وارد شده به گوشی ها سبب می شود که در دراز مدت گوشی در چوب جا باز کرده و به مرور اصطلاحا کوک ساز خالی شود (ناکوک گردد).
  • تعویض سیم ها در صورت نیاز: سیم های سنتور به خاطر استفاده و همچنین شرایط آب و هوایی متفاوت، پس از مدتی نیاز به تعویض پیدا می کنند. به خصوص اگر ساز شما به طور مداوم در مجاورت هوای مرطوب قرار دارد، تعویض دوره ای سیم های ساز امری اجتناب ناپذیر است. یکی از نشانه هایی که می توان نیاز به تعویض سیم ها را تشخیص داد، تغییر رنگ سیم ها و یا اصطلاحا زنگ زدگی آنها می باشد. هنگام تعویض سیم ها حتما تنها از یک نوع سیم استفاده کنید و مثلا از دو جنس سیم مختلف برای سیم های زرد استفاده نکنید، چرا که تفاوت سیم ها سبب متفاوت شدن صدای ساز می شود که به خصوص هنگام کوک کردن ساز کاملا قابل تشخیص است.
  • کوک کردن ساز متناسب با نوع ساز: از عوامل مهم دیگر که در نگهداری و افزایش طول عمر ساز بسیار موثر می باشد، متناسب بودن کوک، با نوع سنتور است. منظور این است که به عنوان مثال اگر شما یک سنتور سل کوک دارید (خرک سوم نت سل کوک می شود)، کوک کردن ساز به اندازه یک پرده بالاتر، اگر سیم های ساز این تحمل را داشته باشند و پاره نشودند، سبب ایجاد فشار بیش از اندازه به صفحه ساز شده و ممکن است باعث ترک برداشتن آن شود. برای کوک های بالاتر باید از سنتور های لا کوک یا سی کوک، که دارای جعبه صدایی کوچکتری هستند و طول سیم ها نیز کوتاه تر می باشند، استفاده شود.
  • نکاتی که هنگام استفاده نکردن از ساز برای مدت طولانی باید در نظر داشت: اگر قصد دارید برای مدت طولانی از سنتور خود استفاده کنید رعایت چند نکته بسیار ضروری می باشد. حتما ساز را در داخل جعبه یا کیف مناسب بگذارید که داخل آن خز یا پارچه مناسب داشته باشد. توصیه می شود از رطوبت گیر داخل جعبه استفاده کنید. به هیچ وجه ساز را روی میز باز نگذارید چرا که تغییر آب و هوا تاثیر مستقیمی بر سیم های سنتور خواهد گذاشت. جعبه یا کیف سنتور را به صورت خوابیده از قسمت کف سنتور در مکان مناسبی که از لحاظ ضربه ندیدن کاملا امن باشد قرار دهید. از قرار دادن کیف سنتور به شکل عمودی خودداری کنید، چرا که امکان فشار روی گوشی های ساز وجود دارد. صفحه سنتور پس از بسته شدن سیم ها و کوک شدن، فشار قابل ملاحظه ای را تحمل می کند. توصیه می شود اگر برای مدت طولانی نمی خواهید از سنتور خود استفاده کنید، سیم های ساز را شل تر کنید تا از فشار وارد روی صفحه کاسته شود و باعث تاب برداشتن صفحه و یا آسیب دیدن ساز نشود.

 

امید است که این مقاله مورد استفاده و توجه شما قرار گرفته باشد.

 

تهیه و تدوین: تیم تولید محتوای مضراب شاپ

 

 

هر گونه کپی برداری بدون ذکر منبع و لینک قابل پیگرد می باشد.

درباره نویسنده

نظر خود را ارسال کنید